Nedelja prevencije raka grlića materice: "Sačuvajte svoje zdravlje"
Komentari
16/01/2026
-16:58
Evropska nedelja prevencije raka grlića materice i ove godine se obeležava u Srbiji od 19. do 25. januara pod sloganom "Sačuvajte svoje zdravlje".
Iz Instituta za javno zdravlje Srbije "Dr Milan Jovanović Batut" navode da je cilj akcije informisanje i podizanje svesti građana o značaju prevencije, uz osnovnu poruku je da je rak grlića materice maligna bolest koja se može sprečiti.
Ta bolest je prepoznata kao ozbiljan javnozdravstveni izazov svuda u svetu. Prema podacima Registra za rak Instituta, u proseku se u Srbiji svake godine registruje 1.133 novoobolele žene, a život izgubi 440 žena.
Batut navodi da se rak grlića materice češće javlja nakon 35. godine života, a najveći broj obolelih registruje se kod žena uzrasta od 55 do 59 godina.
Rrizik od smrtnog ishoda raste posle 50. godine, a najveći je kod žena starijih od 70 godina, međutim ohrabruje podatak da je u poslednjoj deceniji zabeležen pad mortaliteta od preko 12 odsto, kao rezultat preventivnih mera, unapređene dijagnostike i pravovremenog lečenja.
U Srbiji od 2022. dostupna HPV vakcina
Iz "Batuta" podsećaju da se u Srbiji od juna 2022. godine sprovodi besplatna preporučena vakcinacija devetovalentnom HPV vakcinom za decu i mlade uzrasta od devet do 19 godina, a od aprila 2024. godine i za studente uzrasta od 19 do 26 godina u Beogradu, Novom Sadu, Nišu i Kragujevcu.
profimedia
Zaključno sa 31. decembrom 2025. godine protiv HPV-a je u potpunosti vakcinisano 26.854 dece uzrasta od decet do 14 godina, kao i 18.760 adolescenata uzrasta od 15 do 19 godina i 4.666 studenata uzrasta od 19 do 26 godina.
Povezane vesti
Organizovani skrining raka grlića materice u Srbiji se sprovodi od 2012. godine i podrazumeva redovne ginekološke preglede sa PAP testom za žene uzrasta od 25 do 64 godine.
U 2024. godini rezultati iz 52 doma zdravlja pokazuju da je pregledano 62.455 žena, od kojih je 3.389 sa pozitivnim nalazom upućeno na dalju dijagnostiku.
U toku je druga godina petog ciklusa organizovanog skrininga raka grlića materice.
Pored toga, sve veću ulogu ima i HPV testiranje, kao osetljivija metoda ranog otkrivanja infekcije.
Institut za javno zdravlje Srbije "Dr Milan Jovanović Batut", uz podršku Ministarstva zdravlja u periodu od kraja decembra 2024. do kraja jula 2025. godine, organizovao je i sproveo pilot projekat "Skrining raka grlića materice – istovremeno HPV testiranje i citologija" za 10.000 žena, starosti od 30 do 65 godina, sa teritorije Beograda i Niša.
Rezultati projekta pokazuju da je od 10.000 testiranih žena pozitivan HPV nalaz imalo 13 odsto, a pozitivan citološki nalaz manje od četiri odsto žena.
Pozitivan HPV nalaz, kao i pozitivan citološki nalaz, najčešće su bili zastupljeni u uzrasnoj grupi od 30 do 34 godine, a ukupno dva odsto testiranih žena imalo je istovremeno pozitivan rezultat HPV i PAP testa (citološkog testa).
Povezane vesti
Kako do besplatnog pregleda
U Centru za mikrobiologiju Instituta za javno zdravlje Srbije "Dr Milan Jovanović Batut" obavlja se detekcija prisustva i genotipizacija humanog papiloma virusa (HPV genotipizacija) iz cervikalnog brisa kod žena, odnosno uretralnog brisa kod muškaraca.
profimedia
Žene sa uputom izabranog lekara, specijaliste ginekologije, i muškarci sa uputom izabranog lekara opšte prakse, mogu da obave ovaj mikrobiološki pregled u Centru za mikrobiologiju Instituta za javno zdravlje Srbije.
Uzorkovanje se može obaviti u Odseku za prijem uzoraka Centra za mikrobiologiju svakog radnog dana od sedam do 10 časova.
Povezane vesti
U okviru Evropske nedelje prevencije raka grlića materice, Institut za javno zdravlje Srbije "Dr Milan Jovanović Batut", uz podršku Ministarstva zdravlja organizuje niz edukativno-promotivnih aktivnosti za mlade u objektima domova učenika srednjih škola u Beogradu, tokom kojih će tim stručnjaka biti dostupan za pitanja i savete svim učenicima o HPV infekciji kao najčešćoj seksualno prenosivoj infekciji, kao i HPV imunizaciji.
Učenici - korisnici ovih domova biće obavešteni o mogućnosti besplatne vakcinacije, bez zakazivanja u Institutu za javno zdravlje Srbije "Dr Milan Jovanović Batut" u okviru akcije "Otvorena vrata"u periodu od 19. do 31. januara (radnim danima od 14 do 18 časova).
Takođe, planirana je kontinuirana medicinska edukacija "Značaj multisektorske saradnje u prevenciji oboljenja izazvanih humanim papiloma virusom" u Institutu za javno zdravlje Srbije "Dr Milan Jovanović Batut".
Batut navodi da je tokom edukacije predviđeno da se sa učesnicima podele informacije o učestalosti HPV infekcije, načinima prenosa HPV i merama prevencije raka grlića materice.
Komentari (0)