Podele u EU zbog rasta broja ruskih viza - podaci izazvali tenzije među diplomatama

Države članice Evropske unije suočene su sa novim podelama nakon što su podaci pokazali rast broja izdatih šengenskih viza ruskim državljanima, uprkos strogim sankcijama protiv Moskve zbog rata u Ukrajini, piše danas Euraktiv. Prema poverljivim podacima u koje je portal imao uvid, broj zahteva za šengenske vize ruskih državljana u 2025. porastao je na više od 670.000, što je skoro osam odsto više nego godinu ranije, dok je izdato više od 620.000 viza, odnosno 10,2 odsto više nego 2024. godine.

Oko 77 odsto izdatih viza odnosi se na turistička putovanja, dok su posete porodici i prijateljima druga najčešća svrha, a zatim poslovna putovanja. Najveći broj zahteva podnet je u Francuskoj, Italiji i Španiji, koje zajedno čine gotovo tri četvrtine ukupnog broja. Francuska je, prema podacima, izdala najviše viza i zabeležila najveći rast, više od 23 odsto u 2025. u odnosu na prethodnu godinu, navodi Euraktiv. Podaci ukazuju i na geografske razlike unutar EU.

Dok zemlje zapadne i južne Evrope, poput Francuske, Italije i Španije, tradicionalno imaju otvoreniji pristup, države bliže istočnom krilu Unije, poput Poljske i baltičkih zemalja, oštro se protive takvoj politici, smatrajući rat egzistencijalnim pitanjem. Evropska komisija navodi da je još 2022. preporučila državama članicama da ograniče izdavanje viza ruskim državljanima, a u pojedinim slučajevima i da ih u potpunosti obustave.

Takođe je suspendovan sporazum o viznim olakšicama sa Moskvom, dok su 2025. uvedena nova pravila koja ukidaju višekratne vize i zahtevaju podnošenje novog zahteva za svako putovanje. Tenzije su dodatno pojačane unutar diplomatskih krugova zbog internog dokumenta Evropske komisije, takozvanog "Šengenskog barometra", koji prati stanje u zoni slobodnog kretanja, navodi Euraktiv. Prema navodima više diplomata, pojedine zemlje, uključujući Francusku, izrazile su nezadovoljstvo zbog uključivanja podataka o ruskim vizama, što je dovelo do njihovog privremenog uklanjanja iz izveštaja.

Nakon pritiska nekoliko država članica, podaci su ponovo uključeni u poseban tehnički dokument. Istovremeno, u EU se vodi rasprava o dodatnim merama, uključujući mogućnost zabrane ulaska ruskim državljanima sa ratnim iskustvom u Ukrajini, a predlog bi mogao da bude predstavljen do juna, navodi Euraktiv.