Kamen iz svemira probio krov kuće: Naučnici u njemu pronašli "vanzemaljske" aminokiseline
Komentari
Dodajte Euronews kao željeni izvor na Google-u
Meteorit težak više od jednog kilograma, koji je pre dve godine probio krov jedne kuće u američkoj saveznoj državi Nju Džerzi, mogao bi da pruži dragocene uvide u postojanje drevne vode u Sunčevom sistemu.
Stanovnici saveznih država Njujork, Nju Džerzi, Konektikat, Rod Ajland i Pensilvanija prijavili su da su tokom 16. jula 2024. godine videli vatrenu kuglu kako para nebo. Dok je objekat velikom brzinom prolazio južno od Kipa slobode, izazvao je zvučni udar koji su osetili stanovnici Njujorka i Nju Džerzija.
Ovaj spektakl izazvala je svemirska stena, procenjene veličine velikog putnog kofera, koja je kroz Zemljinu atmosferu projurila brzinom od oko 51.500 kilometara na čas, odnosno 14,4 kilometra u sekundi.
Pronađen je samo jedan fragment, i to zato što je probio plafon glavne spavaće sobe u kući u Hilsborou, u saveznoj državi Nju Džerzi.
Srećom, niko nije povređen, a vlasnici su brzo navukli jednokratne rukavice i crne fragmente i prašinu sa kreveta i tepiha pažljivo sakupili pomoću aluminijumske folije i staklenih tegli, rekao je Piter Dženiskens, viši istraživač u Institutu SETI i NASA-inom Istraživačkom centru "Ejms" u Silicijumskoj dolini u Kaliforniji.
Dženiskens je glavni autor studije objavljene u sredu u časopisu Science Advances, u kojoj je predstavljena analiza meteorita iz Hilsboroa, piše CNN.
Vlasnici kuće su, pre nego što je iste večeri pala kiša, popravili i oštećenje na krovu, što je, prema Dženiskensovim rečima, bilo od ključnog značaja jer je ovaj krhki meteorit porozan i lako upija vlagu iz vazduha.
Povezane vesti
Takva prisebnost sprečila je ozbiljniju kontaminaciju meteorita, što je naučnicima omogućilo da ga detaljno prouče. Analiza je pokazala da je reč o retkoj, primitivnoj vrsti meteorita koja pruža jedinstven uvid u najraniji period razvoja Sunčevog sistema.
"U vodenim ekstraktima meteorita iz Hilsboroa otkrili smo složen skup aminokiselina, osnovnih gradivnih elemenata proteina", rekao je koautor studije dr Deni Glejvin, viši naučnik u Odeljenju za povratak uzoraka u okviru NASA-inog Centra za svemirske letove "Godard" u Grinbeltu, u Merilendu.
"Većina aminokiselina koje smo pronašli u meteoritu iz Hilsboroa veoma je retka ili uopšte ne postoji u životu na Zemlji, što znači da su zaista vanzemaljskog porekla."
Slana kosmička vremenska kapsula
Detaljna analiza meteorita pokazala je da pripada grupi ugljeničnih hondrita tipa CM. Slovo C označava da je bogat ugljenikom, dok M potiče od meteorita Migej, ugljeničnog hondrita koji je pao u Ukrajini 1889. godine.
Ovakve svemirske stene predstavljaju ostatke kamenitih tela koja su kružila Sunčevim sistemom u njegovim najranijim danima i sadrže hidrirane minerale i organska jedinjenja.
Dženiskens ističe da je ovo tek drugi put da je pad meteorita ovog tipa zabeležen, ali prvi put da su naučnici imali priliku da proučavaju tako očuvan uzorak. Slični meteoriti koji su pali u Indoneziji 2020. godine završili su u blatu.
"To je prvi meteorit tipa CM koji je sačuvao delove stena iz podzemnog sloja izvornog asteroida. Zahvaljujući tome imamo jedinstven uvid u fizičke osobine matičnog asteroida", naveo je Dženiskens.
Povezane vesti
Meteorit iz Hilsboroa verovatno je nekada bio deo većeg nebeskog tela koje je kružilo unutrašnjim asteroidnim pojasom između orbita Marsa i Jupitera.
"Pre izvesnog vremena, nakon velikog sudara nastala je velika porodica asteroida, a pre oko šest miliona godina jedan manji sudar razorio je jedan od tih asteroida, pri čemu je jedan njegov deo završio u orbiti bliskoj Zemlji", napisao je Dženiskens. "Taj fragment je bio izložen ciklusima zagrevanja i hlađenja usled okretanja na Sunčevoj svetlosti i raspao se pre oko 200.000 godina. Potom je prošlo još toliko vremena pre nego što je pogodio mali cilj kakav je Zemlja."
Tragovi drevne slane vode
Istraživači su otkrili velike količine natrijuma, koji je najverovatnije poticao iz ledenih slanih rastvora unutar izvornog asteroida. Kako je voda isparavala sa svemirske stene, ostavljala je za sobom koncentrisane slane minerale koji mogu da omoguće nastanak molekula ključnih za život kakav poznajemo.
Povezane vesti
Tim je takođe otkrio organski ugljenik i složene aminokiseline.
Unsplash/Julia Koblitz
"Ima ih na stotine u ovom meteoritu, a većina se prirodno ne javlja na Zemlji", napisao je Glejvin. "Skup aminokiselina u meteoritu iz Hilsboroa čak je raznovrsniji od onog pronađenog u netaknutim uzorcima sa asteroida bogatih ugljenikom Benu i Rjugu."
Naučnici sada pokušavaju da identifikuju slane minerale u meteoritu iz Hilsboroa i uporede ih sa mineralima pronađenim u uzorcima prikupljenim tokom NASA-ine misije OSIRIS-REx na asteroidu Benu 2020. godine i japanske misije Hajabusa2 na asteroidu Rjugu 2019. godine.
Fragmenti meteorita iz Hilsboroa danas se čuvaju u Američkom prirodnjačkom muzeju u Njujorku.
Mogući sastojci za nastanak života
Smatra se da su primitivni ugljenični hondriti upravo ona vrsta svemirskih stena koje su u ranoj istoriji Zemlje donosile organsku materiju.
"Meteorit iz Hilsboroa pruža dodatne dokaze da su meteoriti koji su donosili organsku materiju na ranu Zemlju mogli da predstavljaju važan izvor organskih molekula neophodnih za nastanak života", rekao je Glejvin.
Otkriće tragova slanog rastvora na asteroidu posebno je značajno, smatra Piter Braun, profesor na Katedri za fiziku i astronomiju Univerziteta Vestern u Londonu, u kanadskoj provinciji Ontario, koji nije učestvovao u istraživanju.
"Takav slani rastvor predstavlja veoma snažan pokazatelj načina na koji se voda kretala, menjala i, naročito, kako je reagovala sa organskim jedinjenjima", rekao je Braun za CNN.
Unsplash/Rapha Wilde
"Sve što možemo da saznamo o tome kako voda menja ovakve primitivne meteorite izuzetno je važno za astrobiologiju i razumevanje najranijih oblika života na Zemlji."
"Desilo nam se nešto retko"
Vlasnici kuće brzo su stupili u kontakt sa koautorom studije Majkom Henkijem iz Američkog meteoritskog društva, koji ih je uputio kako da sačuvaju uzorak i svedu kontaminaciju na minimum.
"Gotovo odmah smo shvatili da nam se dogodilo nešto izuzetno retko i osećali smo odgovornost da sačuvamo meteorit za naučnu zajednicu", naveli su vlasnici kuće, koji su želeli da ostanu anonimni kako bi zaštitili svoju privatnost.
"I dalje deluje nestvarno pomisliti da je ovaj meteorit milionima godina putovao kroz svemir pre nego što je završio svoje putovanje u našem domu. Čitavo iskustvo bilo je neverovatno i počastvovani smo što smo mogli makar malim delom da doprinesemo napretku naučnih saznanja".
Naučnici ističu da prijavljivanje snimaka sa kućnih video-zvona ili kamera ugrađenih u automobile, na kojima se vide moguće vatrene kugle na nebu, može značajno pomoći istraživačima da pronađu i prikupe meteorite, a samim tim i unaprede razumevanje načina na koji je evoluirao Sunčev sistem.
Komentari (0)